Mii lea ohppiidráđđi?

Ohppiid oassálastin ja demokratiija leat dehálaš vuođđoprinsihpat Norgga skuvllas. Okta vuohki sihkkarastit dán doaimmalaččat lea oahppiráđi bokte. Ohppiidráđđi galgá leat arena gos ohppiide sáhttá addit duohta váikkuhanfámu iežaset skuvlaeallimii.

Buot skuvllain ferte leat ohppiidráđđi. Dan mearrida oahpahusláhka. Ohppiidráđđi galgá ovddidit ohppiid oktasaš beroštumiid skuvllas ja bargat dan ovdii ahte ráhkadit buori oahppan- ja skuvlabirrasa. Ohppiidráđis čoahkkanit jeavddalaččat ovddasteaddjit juohke luohkás gaska- ja nuoraidskuvlla dásis.

Ohppiidráđis lea maid oahpaheaddji gii veahkeha sin bargguin. Ohppiidráđđi galgá čohkket cealkámušaid ja evttohusaid eará ohppiin, ovdamearkka dihte luohkkáráđiid bokte. Sii galget maid oažžut dieđuid rektoris njuolggadusaid, plánaid ja ruhtadili birra. Ohppiidráđis lea ovddasvástádus buktit oahpaheddjiide ja skuvlla hálddahussii evttohusaid áššiide mat sáhttet buoridit skuvlla dili.

Demokratiija skuvllas
Skuvla galggašii ovddidit oahppama demokratiija birra. Skuvla lea šaddan eanet ja eanet demokráhtalaš arenan. Demokráhtalaš oahpahusas lea guovddáš oassi ahte oahppit galget oažžut áddejumi das, ahte movt demokratiija doaibmá iešguđetlágan váikkuhemiid ja eanetlogu mearrádusaid bokte. Ovdamearkka dihte oahppiráđis. Ohppiidráđđi lea ohppiid demokráhtalaš orgána, gos sii sáhttet cealkit iežaset oaiviliid. Skuvlla hálddahus lea geatnegahtton váldit ohppiidráđi áššiid duođalaččat. Oahppiráđđi lea dehálaš arena demokráhtalaš prinsihpaid hárjáneapmái. Sii geat servet ohppiidráđi bargui ožžot ollu dehálaš vásáhusaid mat sáhttet leat ávkin maŋŋelaš eallimis.

Maid bargá oahppiráđi ovddasteaddji?

Oahpahusláhka gáibida ahte 5.-10. luohkáin galget leat ohppiid ovddasteaddjit ohppiidráđis. Ovddasteaddjit galget válljejuvvot maŋimustá golbma vahku maŋŋel skuvlaálgima.

Oahppiráđi ovddasteaddjit fertejit sihke oažžut ja addit dieđuid vai sáhttet bargat buori barggu. Ovddasteaddji ferte ságastallat eará ohppiiguin sin oaiviliid ja evttohusaid birra, ja ferte maid oažžut áiggi luohkás digaštallat áigeguovdilis áššiid ohppiidráđđái. Ovddasteaddji galgá gaskkustit dán dieđu rektorii ja oahpaheddjiide, ja galgá buktit luohkkái ruovttoluotta áššiid mat leat mearriduvvon ja plánaid mat leat dahkkon.

Oahppiráđi áššit:
Psykososiála skuvlabiras
Olgobiras
Kantiidna
Fysalaš dilli
Skuvlagovvemat
Doaibmabeaivvit
Buhtisvuohta skuvllas
Mátkkit

Loga eanet dáppe:
Mánáidáittardeaddji: http://barneombudet.no/dine-rettigheter/pa-skolen/elevrad/elevrad/
Redd barna: https://www.reddbarna.no/elevenesmening/til-elevraad

//

Hva er elevråd!?

Elevmedvirkning og demokrati er viktige grunnprinsipper i norsk skole. En måte å ivareta dette i praksis, er gjennom elevrådet. Elevrådet skal være en arena for å gi elevene reell påvirkning på sin egen skolehverdag.

Alle skoler skal ha et elevråd, det er slått fast i opplæringsloven. Elevrådet skal fremme fellesinteressene til elevene på skolen og arbeide for å skape godt lærings- og skolemiljø. I elevrådet sitter det noen representanter fra hver klasse på mellom- og ungdomstrinnet som har møter jevnlig.

Elevrådet har også med seg en lærer til å bistå dem i arbeidet. Elevrådet skal samle inn innspill og forslag fra de andre elevene, gjennom for eksempel klasseråd. De skal også få informasjon fra rektor om regler, planer og økonomi. Elevrådet har ansvar for å viderebringe forslag fra elevene om ting som kan bli bedre på skolen, til lærere og ledelse på skolen. 

Demokrati i skolen

Skolen skal fremme læring om demokrati, og skolen er selv blitt en stadig mer demokratisk arena. Opplæring gjennom demokratisk praksis handler om den forståelsen elever får av demokrati gjennom ulike former for medvirkning og flertallsavgjørelser, for eksempel i elevrådet. Elevrådet er elevenes demokratiske organ, hvor de skal nå fram med sine meninger. Skoleledelsen plikter å ta elevrådssaker på alvor.Elevrådet er en viktig arena for å trene demokratiske prinsipper i praksis. De som engasjerer seg i elevrådsarbeid, får mange fine erfaringer som kan være nyttige senere i livet.  

Hva gjør en elevrådsrepresentant?

Opplæringsloven krever at trinnene 5.-10. skal ha elevrepresentanter i elevrådet. Representantene skal velges senest tre uker etter skolestart.

Elevråderepresentantene må både få og gi informasjon for å gjøre en god jobb. Representanten må snakke med andre elever om meninger og forslag de har, og må også få tid i klassen til å diskutere aktuelle saker for elevrådet. Representanten må bringe denne informasjonen videre til rektor og lærere, og må ta med seg informasjon tilbake til klassen om ting som er blitt besluttet og planer som er lagt.

Saker for elevrådet:

• Psykososialt skolemiljø
• Utemiljø
• Kantine
• Fysiske forhold
• Skolefotografering
• Aktivitetsdager
• Renhold på skolen
• Utflukter

Les mer her:

Barneombudet: http://barneombudet.no/dine-rettigheter/pa-skolen/elevrad/elevrad/ 

Redd barna: https://www.reddbarna.no/elevenesmening/til-elevraad